 | |
 |
เพาะกล้า พันธุ์เก่ง เพลงพื้นบ้าน รุ่นที่ 2 02 กุมภาพันธ์ 2554 |
|
“เพาะกล้า พันธุ์เก่ง เพลงพื้นบ้าน”
|
||||
ปัจจุบันกระแสบริโภคนิยมที่ได้รับอิทธิพลจากอารยธรรมตะวันตก ได้เข้ามามีบทบาทสำคัญต่อวิถีชีวิตของเยาวชนในสังคมเป็นอย่างมาก เช่น การแต่งกายและการรับประทานอาหาร เป็นต้น โดยผ่านสื่อประเภทต่างๆ ทั้งทางวิทยุ โทรทัศน์ หนังสือพิมพ์ ภาพยนตร์และอินเตอร์เน็ต ซึ่งมีส่วนปลุกเร้าให้คล้อยตามและปฏิบัติตาม โดยคำนึงถึงผลประโยชน์ทางด้านการค้าเป็นสำคัญ
เยาวชนไทยในปัจจุบันจึงต้องเผชิญกับกระแสวัฒนธรรมต่างชาติที่ไหลบ่าเข้ามาอย่างรุนแรง
จนทำให้ไม่เล็งเห็นถึงความสำคัญและขาดความภาคภูมิใจในภูมิปัญญาของตน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้สังคมไทยประสบปัญหา เยาวชนไทยจำนวนมาก ตกอยู่ในสภาพไร้รากเหง้า ไร้ศักดิ์ศรี ไม่สามารถดำรงเอกลักษณ์และสืบทอดภูมิปัญญาไทยไว้ได้
เพลงพื้นบ้านซึ่งเป็นมรดกทางปัญญาที่บรรพบุรุษได้สะสมสืบต่อกันมานาน สร้างความสุข ความสนุกสนาน และความเพลิดเพลินให้แก่คนในสังคม กำลังถูกละเลย ละทิ้ง และกำลังสูญหายไปจากสังคมไทยตามกระแสโลกาภิวัตน์เช่นเดียวกับภูมิปัญญาด้านอื่นๆ สาเหตุสำคัญคือเยาวชนไม่เล็งเห็นถึงคุณค่า ทำให้ขาดแคลนผู้ศึกษาและสืบทอด นอกจากนั้นครูเพลงพื้นบ้านที่มีภูมิรู้และความเชี่ยวชาญนับวันก็จะร่วงโรยและเหลือน้อยลง ส่งผลให้การสร้างสรรค์และการถ่ายทอดเพลงพื้นบ้านชะงักงันขาดช่วง
กองส่งเสริมศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย ได้รับพระกรุณาธิคุณจากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พระราชทานถ้วยรางวัลการประกวดดนตรีไทยเฉลิมพระเกียรติ ระดับมัธยมศึกษา นับตั้งแต่ปีพุทธศักราช ๒๕๔๒ เป็นต้นมาถึงปัจจุบัน นับเป็นปีที่ ๑๑
นอกจากนี้ กองส่งเสริมศิลปะและวัฒนธรรม ยังได้ริเริ่มและดำเนินงานอนุรักษ์ ส่งเสริม และเผยแพร่ภูมิปัญญาไทย ด้านเพลงพื้นบ้านมาอย่างจริงจังและต่อเนื่อง ดังนี้
ในปีพุทธศักราช ๒๕๔๗ ต่อเนื่องมาถึงปัจจุบัน นับเป็นปีที่ ๗ ได้จัดโครงการประกวดเพลงพื้นบ้านระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษาทั่วประเทศ เพื่อเป็นการเสริมสร้างและทรงคุณค่าศักยภาพของภูมิปัญญาไทยด้านเพลงพื้นบ้าน และเพื่อให้การประกวดเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและผู้เข้าร่วมประกวดได้รับประสบการณ์ แง่คิดและความรู้ในการต่อยอดเพลงพื้นบ้านอย่างถูกต้องและเหมาะสม
กองส่งเสริมศิลปะและวัฒนธรรมได้เรียนเชิญศิลปินแห่งชาติและนักวิชาการผู้มีความรู้ ความสามารถ ความเชี่ยวชาญ และประสบการณ์ด้านเพลงพื้นบ้านมาร่วมเป็นคณะกรรมการตัดสินการประกวด อันจะเป็นการยกระดับความเชื่อมั่นและเชื่อถือจากสถาบันการศึกษาต่างๆ
รายนามคณะกรรมการตัดสิน ได้แก่
๑. รองศาสตราจารย์สมถวิล วิเศษสมบัติ ประธานมูลนิธิเพชรภาษา
๒. อาจารย์ขวัญจิต ศรีประจันต์ ศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง
เพลงอีแซว ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๓๙
๓. อาจารย์ชินกร ไกรลาศ ศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง
นักร้องลูกทุ่ง ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๔๒
๔. รองศาสตราจารย์สุกัญญา สุจฉายา คณะอักษรศาสตร์
จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
๕. อาจารย์เอนก นาวิกมูล นักวิชาการอิสระผู้เชี่ยวชาญด้านเพลงพื้นบ้าน
ปีพุทธศักราช ๒๕๕๐ ได้ริเริ่มจัด “โครงการเดินตามรอยครู เชิดชูเพลงเก่า น้อมเกล้าฯ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว” ขึ้นเป็นปีแรก เมื่อวันที่ ๑๙ พฤษภาคม ๒๕๕๐ ณ ห้องสมุดดนตรีทูลกระหม่อมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี หอสมุดแห่งชาติ ท่าวาสุกรี โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเทิดพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ภูมิพลอดุลยเดช เนื่องในวโรกาสที่ทรงเจริญพระชนมพรรษาครบ ๘๐ พรรษา ในปีพุทธศักราช ๒๕๕๐ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นการเชิดชูเกียรติ “ครูเพลงพื้นบ้าน” เพื่อสร้างขวัญและกำลังใจให้แก่ครู และเพื่อเป็นเวทีกลางในการระดมความคิด รวบรวมองค์ความรู้และร่วมแสดงออกเพื่อการสร้างสรรค์และพัฒนาภูมิปัญญาไทยด้านเพลงพื้นบ้านให้คงอยู่สืบไป
ปีพุทธศักราช ๒๕๕๑ - ๒๕๕๒ ได้ร่วมกับศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) จัดโครงการเดินตามรอยครู ชูเพลงเก่า น้อมเกล้าฯ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ครั้งที่ ๒ – ๓ ณ หอประชุม ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) โดยภายในงานได้จัดให้มีการแสดงเพลงอีแซว เรื่อง
“พระเวสสันดร” และการแสดงเพลงทรงเครื่อง เรื่อง “ขุนช้างขุนแผน ตอน พลายแก้วล่องทัพ”
จากการจัดกิจกรรมอนุรักษ์และเผยแaพร่เพลงพื้นบ้านมาอย่างต่อเนื่อง ทำให้เกิดการก่อตั้ง “กลุ่มรักษ์เพลงพื้นบ้าน” ขึ้น โดยมีสมาชิกจากนักวิชาการ นักศึกษาและนักเรียน ตลอดจนผู้สนใจที่มีความรักและสนใจในเพลงพื้นบ้านได้สมัครเข้าร่วมเป็นสมาชิกจำนวนมาก
ในปีพุทธศักราช ๒๕๕๒ กองส่งเสริมศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย จึงได้ร่วมมือกับรายการไทยโชว์ สถานีโทรทัศน์ทีวีไทย รวมทั้งได้รับความสนับสนุนจากศิลปินแห่งชาติ เครือข่ายครูภูมิปัญญาด้านเพลงพื้นบ้าน และกลุ่มรักษ์เพลงพื้นบ้าน ร่วมกันจัดกิจกรรม ค่าย “เพาะกล้า พันธุ์เก่ง เพลงพื้นบ้าน รุ่นที่ ๑” ขึ้น เพื่อเปิดโอกาสให้เยาวชนคนรุ่นใหม่ได้มีโอกาสในการพัฒนาศักยภาพด้านการแสดงเพลงพื้นบ้าน ได้เรียนรู้กระบวนการแสดงเพลงพื้นบ้านอย่างรู้จริง ทำได้จริง จากศิลปินแห่งชาติและกลุ่มศิลปินเพลงพื้นบ้าน พร้อมทั้งสามารถนำความรู้ที่ได้รับจากการเข้าค่ายมาประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง โดยอาศัยเวลาว่างจากการปิดภาคเรียนมาเข้าร่วมกิจกรรม อีกทั้งยังเปิดโอกาสให้เยาวชนที่เข้าร่วมโครงการได้มีโอกาสบันทึกเทปโทรทัศน์รายการไทยโชว์ สถานีทีวีไทย ออกอากาศเผยแพร่สู่สาธารณชนอีกด้วย
๑. เยาวชนได้พัฒนาความรู้ความสามารถในการสร้างสรรค์เพลงพื้นบ้านอย่างชัดเจน
๒. เยาวชนได้พัฒนาศักยภาพในการแสดงอย่างชัดเจน
๓. เยาวชนผู้เข้าร่วมกิจกรรมได้มีเวทีในการแสดงออกทางด้านศิลปวัฒนธรรมอย่างสร้างสรรค์และมีคุณค่า
๔. เยาวชนผู้เข้าร่วมกิจกรรมได้รับประสบการณ์ในการเรียนรู้ การปรับตัวและทำกิจกรรมร่วมกับผู้อื่นอย่างมีความสุข
๕. เยาวชนผู้เข้าร่วมกิจกรรมได้มีโอกาสเป็นพลังขับเคลื่อนสำคัญในรักษาและสืบทอดวัฒนธรรมแขนงนี้ได้อย่างเป็นรูปธรรมและชัดเจน
๖. เยาวชนผู้เข้าร่วมกิจกรรมได้เป็นส่วนหนึ่งในการอนุรักษ์ ส่งเสริมและเผยแพร่เพลงพื้นบ้านให้เป็นที่รู้จักแพร่หลาย
๗. มหาวิทยาลัยหอการค้าไทยได้รับชื่อเสียงในฐานะผู้นำด้านการสร้างสรรค์และดำรงรักษาศิลปวัฒนธรรมของชาติ และได้ประสานความร่วมมือกับสื่อมวลชนในฐานะองค์กรชั้นนำที่สร้างสรรค์สังคม
